Pisikilti an Ayiti: Kijan pou Leve Tilapya San Pèdi Pwason oswa Lajan
← Retounen nan Aprann
Elvaj16 min li

Pisikilti an Ayiti: Kijan pou Leve Tilapya San Pèdi Pwason oswa Lajan

Letan, basen, alevin, oksijèn, kalite dlo, manje, maladi, rekòt ak kalkil mache pou elvaj tilapya.

Pou kenbe sou telefòn: chwazi “Save as PDF” nan fenèt enpresyon an.

Tilapya se pwason ki pi enpòtan nan akwakilti Ayiti selon pwofil FAO a, men li pa grandi ak dlo ak rès manje sèlman. Yon basen ki twò chaje, oksijèn ki tonbe nan maten, alevin ki pa bon, manje ki gaspiye oswa yon mache ki pa pare ka efase envestisman an nan kèk èdtan oswa kèk mwa. Pi bon kòmansman an se yon ti sistèm ou ka mezire, avèk dlo, drenaj, manje, plan ijans ak kliyan pare anvan pwason yo rive.

Anvan ou Fouye Letan an: Dlo, Tè, Kouran ak Kliyan

Mezire sous dlo a nan sezon lapli ak sezon sèch. Verifye kantite, kalite, pri ponpaj, dwa pou sèvi avè l, ak ki kote dlo soti ap ale. Pa sèvi ak dlo egou, dlo ki resevwa pestisid, lwil oswa lòt polisyon. Fè tès debaz pou tanperati, pH ak oksijèn fonn; aparans dlo a poukont li pa di si li an sekirite. Pou yon letan tè, tcheke si tè a ka kenbe dlo epi si dig yo kapab reziste lapli. Pou basen beton oswa prela, kalkile fondasyon, pwoteksyon kont solèy ak twou, drenaj total, netwayaj ak ranplasman materyèl. Nenpòt sistèm entansif ki depann de ponp oswa aeratè bezwen kouran serye ak yon plan sekou. Pale ak kliyan anvan konstriksyon: ki gwosè pwason yo achte, antye oswa netwaye, fre oswa vivan, kantite, pri ak jou mache. Chèche founisè alevin ak manje, glas, transpò ak asistans teknik. Yon basen fini san alevin serye oswa san kliyan se kapital ki bloke.

Letan Tè, Basen Prela, Beton oswa Kaj

Letan tè ka sèvi ak pwodiksyon natirèl nan dlo a epi koute mwens pa volim, men li mande bon tè, espas, dig, drenaj ak kontwòl predatè. Basen beton oswa prela bay plis kontwòl ak rekòt pi fasil, men dlo ak oksijèn ka chanje vit; ponp, aerasyon ak netwayaj ajoute depans. Kaj nan lak oswa rezèvwa ka kenbe plis pwason nan yon ti espas, men pwodiktè a pa kontwole tout dlo a. Van, polisyon, alg, maladi lòt sit, vòl ak kapasite ekolojik lak la kapab frape tout kaj yo. Pa mete kaj san otorizasyon, evalyasyon sit ak plan pou tanpèt ak chape pwason. Chwazi sistèm sou dlo, tè, kouran, pyès ak konpetans ou genyen—pa sou foto ki pi bèl. Kòmanse piti, epi desine antre ak soti dlo ak ekran pou pwason pa chape ni predatè antre. Bay yon fason pou vide ak rekòlte san moun antre nan dlo fon oswa glise sou rebò.

Alevin: Sous, Espès, Gwosè ak Repwodiksyon

Achte alevin aktif, ki gen gwosè regilye, san blesi, tach, je gonfle oswa naje dwòl, nan yon sous ki kenbe dosye. Mande espès oswa liy lan, laj oswa gwosè, tretman, mortalite ak fason yo transpòte. Pa pran pwason sovaj pou ranpli yon basen ni lage tilapya elve nan rivyè oswa lak. Tilapya ka repwodui fasil. Si gen mal ak femèl ansanm, anpil ti pwason ka ogmante konpetisyon epi kite tout pwason rete piti. Pwodiksyon monoseks, souvan mal, ka ede kontwole sa, men li dwe soti nan yon hatchery serye; pa sèvi ak òmòn oswa pwodwi sou fèm san otorizasyon ak fòmasyon. Aklimate sak oswa resipyan yo piti piti ak tanperati ak dlo sistèm nan. Pa vide dlo transpò ki sispèk nan basen an. Mete nouvo lo apa si sa posib, sèvi ak filè separe, konte sa ki antre epi retire mò rapidman. Melanje gwo pwason ak ti pwason ka lakòz konpetisyon ak manje inegal.

Konbyen Pwason? Pa Kopye yon Chif San Sistèm nan

Dansite ki an sekirite depann de volim oswa sifas dlo, pwa pwason total, aerasyon, renouvèlman dlo, kalite manje, tanperati ak konbyen fwa ou mezire dlo. Yon chif ki mache nan yon letan avèk manje natirèl pa menm ak yon basen entansif ki depann de aeratè. Kalkile byomass la: kantite pwason miltipliye pa pwa mwayèn. Peze yon echantiyon regilyèman epi ajiste manje ak kapasite sistèm nan. Pa ajoute nouvo pwason paske basen an sanble vid; tilapya anba dlo ka reprezante plis kilogram pase je a montre. Siy sistèm nan depase kapasite li gen ladan pwason k ap pran lè anlè, ki rasanble bò antre dlo, apeti ki tonbe, kwasans ralanti, dlo ki gen move sant ak lanmò. Diminye manje pandan yon pwoblèm dlo, ogmante aerasyon oswa dlo pwòp selon plan teknik la, epi retire byomass si sa nesesè.

Oksijèn ak Kalite Dlo: Tès Maten an Enpòtan

Oksijèn fonn konn pi ba jis anvan solèy leve paske plant, alg, mikwòb ak pwason respire tout lannuit. Se poutèt sa yon tès sèlman nan apremidi ka kache pi gwo risk la. Mezire oksijèn, tanperati ak pH nan lè ki konsistan, espesyalman bonè maten, apre gwo lapli, jou san solèy oswa lè apeti chanje. Pwason k ap pran lè anlè se yon ijans, pa yon konpòtman nòmal manje. Limen aerasyon, sispann manje tanporèman epi sèvi ak dlo pwòp si sistèm nan pèmèt sa san chòk tanperati oswa pH. Yon aeratè san sous kouran sekou pa yon plan konplè; prepare jeneratè, solè/batri ki byen dimensionné oswa yon mwayen ijans ki teste. Manje ak fimye anplis ka ogmante amonyak ak konsomasyon oksijèn. Pa chanje tout dlo britalman san konnen kalite nouvo dlo a. Kenbe yon rejis koulè, transparans, sant, tès ak move tan pou wè tandans anvan gen lanmò.

Manje: Mezire Kwasans, Pa Kantite Sak

Sèvi ak manje ki fèt pou tilapya ak gwosè pwason an, ki gen etikèt, dat ak kondisyon estokaj. Kenbe sak yo sou palèt nan yon kote sèk, fre, lwen rat ak pestisid. Pa sèvi ak manje ki gen mwazi, move sant oswa ki te mouye; chalè ak imidite ka detwi kalite li. Bay ti pòsyon pandan w ap obsève repons pwason yo, dapre pwa total ak gid manje a. Rès manje pa fè pwason grandi: li gate dlo ak lajan. Peze manje chak jou, fè echantiyon pwa, epi kalkile kantite manje ki antre pou chak kilogram pwa pwason ki ogmante. Rès kwizin, fimye bèt oswa yon melanj grenn o aza pa yon rasyon konplè. Fè manje lokal kapab diminye pri sèlman si yon espesyalis balanse pwoteyin, enèji, asid amine, vitamin ak mineral epi ou verifye kwasans ak dlo. Pa sèvi ak kadav oswa pwodwi ki ka pote maladi.

Maladi, Biyosekirite ak Lanmò Toudenkou

Apati ki tonbe, naje dwòl, kò ki vin pal oswa fonse, blesi, je gonfle, vant anfle, branchi ki pa nòmal oswa lanmò k ap monte mande aksyon rapid. Menm siy yo ka soti nan mank oksijèn, amonyak, parazit, bakteri oswa viris; pa vide antibyotik oswa sèl sou devinèt. Tcheke dlo an premye, izole lo ki afekte si sa posib, retire kadav plizyè fwa pa jou epi antere oswa elimine yo lwen dlo ak bèt. Pa bay lòt pwason kadav yo. Foto siy yo, note mortalite, manje ak dlo, epi kontakte yon pwofesyonèl pou echantiyon fre ak dyagnostik. Seche ak dezenfekte filè ak ekipman ant sistèm yo dapre yon pwotokòl verifye. Limite vizitè, zwazo ak bèt; pa pataje dlo oswa ekipman san netwayaj. Sèvi sèlman ak pwodwi legal pou pwason manje epi respekte delè anvan rekòt. Bon dlo, dansite rezonab ak alevin serye pi efikas pase medikaman san dyagnostik.

Rekòt, Glas, Ijyèn ak Dlo ki Soti

Planifye rekòt la ak kliyan, glas, bwat pwòp, balans ak transpò anvan filè a antre nan dlo. Sispann manje pou peryòd yon gid teknik rekòmande anvan rekòt; sa fasilite manyen ak kalite dlo, men pa kite pwason san manje o aza pandan plizyè jou. Rekòlte nan lè fre epi limite tan pwason rete anba estrès. Pou pwason fre, refwadi rapidman ak glas ki fèt ak dlo potab epi pwoteje pwodwi a kont tè, gaz, solèy ak men sal. Zòn netwayaj la bezwen dlo pwòp, drenaj ak sifas ki ka lave. Ekri dat, basen, lo alevin, manje ak kliyan pou trasabilite. Dlo basen ki rich ak eleman pa dwe lage yon sèl kou nan rivyè, pi oswa lakou vwazen. Sèvi ak basen dekantasyon, filtre solid yo epi aplike dlo nan jaden sèlman avèk yon plan ki evite inondasyon, sèl, patojèn ak ekoulman. Aquaponics ka resikle eleman, men li ajoute ponp, oksijèn, balans pH, bakteri ak risk pann; aprann pwason an anvan ou fè sistèm nan pi konplike.

Rentabilite, Siklòn ak Desizyon pou Elaji

Mete tout depans nan kalkil la: konstriksyon, tè oswa lwaye, dlo, ponp, kouran, aeratè ak sekou, alevin, manje, tès, travay, glas, transpò, reparasyon, vòl ak mortalite. Manje souvan se youn nan pi gwo depans; mezire li olye ou estime. Fè senaryo move, nòmal ak bon ak diferan siviv, kwasans, pri manje ak pri vant. Pou chak lo, note kantite ki antre, mouri ak rekòlte; pwa mwayèn; jou pwodiksyon; kilogram manje; kouran; ak lajan kliyan peye toutbon. Kalkile pri pou chak kilogram vann, pa sèlman pri chak pwason. Pa elaji sou premye rekòt la si ou poko pase yon sezon cho, gwo lapli oswa yon pann kouran. Anvan siklòn, ranfòse dig ak prela, netwaye debòde ki gen ekran, pwoteje ekipman elektrik, sekirize manje epi prepare aerasyon ak gaz. Pa kite dlo inondasyon melanje sistèm yo oswa lage pwason nan lanati. Elaji sèlman lè dlo a serye, dosye yo montre pwofi apre tout depans, epi mache a ka pran plis pwason san fòse ou vann anba pri.
Pataje:WhatsAppFacebook
Ou vle aprann plis?

Gade tout plant ak gid ki disponib sou Pepinyè.